Bzura

Z Ozopedia - internetowa Encyklopedia miasta i gminy Ozorków
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bzura w parku miejskim w Ozorkowie
Bzura w Ozorkowie
Bzura zimą
Rozlewisko Bzury (okolice ul. Południowej)
Bzura w Ozorkowie (okolice młyna w Gębicach)
Bzura blisko ujścia do Wisły

Bzura – Bzura – typowa rzeka nizinna, płynąca dnem Pradoliny Warszawsko-Berlińskiej zgodnie z nachyleniem terenu; dł. 166 km, lewy dopływ Wisły. Większa część jej biegu znajduje się wzdłuż północnego skraju Równiny Łowicko-Błońskiej. Maksymalna rozpiętość wahań stanów wody w dolnym biegu wynosi 4,5 m. Źródła znajdują się na wysokości 238 m n.p.m. w Lesie Łagiewnickim, a ujście do Wisły na wysokości 60 m n.p.m. naprzeciw Wyszogrodu.

Nazwa rzeki pochodzi od staropolskiego "barzyj" (rychły) i wskazuje na jej kiedyś prędki bieg.

Dopływy

W kolejności od źródeł do ujścia

  • (P) Łagiewniczanka
  • (L) Sokołówka
  • (P) Linda
  • (L) Czartówka (zwana również Wróblinka)
  • (L) Kanał Królewski (łączy Bzurę z Nerem przez rzekę Zian)
  • (L) Witonia
  • (L) Ochnia
  • (P) Moszczenica
  • (P) Mroga
  • (L) Słudwia
  • (P) Bobrówka
  • (P) Zwierzyniec
  • (P) Skierniewka
  • (P) Rawka
  • (P) Sucha
  • (P) Pisia
  • (P) Utrata
  • (P) Łasica

Miejscowości położone nad Bzurą

Łódź, Zgierz, Ozorków, Łęczyca, Łowicz, Sochaczew, Brochów, Wola Kałkowa, Sobota, Wyszogród.

Opis biegu rzeki na terenie Ozorkowa

Obszar Ozorkowa zawiera się w naturalnej zlewni rzeki Bzury, której dolina w dużym stopniu kształtuje obraz miasta. Głównymi ciekami wodnymi na terenie Ozorkowa są:

  • Bzura,
  • ciek Starówka,
  • kanał otwarty wód deszczowych Przekora,
  • Piła.

Dolina rzeki w dużej części została zmeliorowana, występują tam liczne zbiorniki wodne, stawy rybne i podmokłości. Przez miasto Bzura płynie na długości 3,5 km i jest też na tym odcinku uregulowana. Jej średni przepływ wynosi 1,5 m/s, a średni spadek 1,43%. Do rzeki Bzury dochodzi Starówka, znajdująca się w południowej części miasta. Przekora jest lewobrzeżnym dopływem rzeki, biorącym początek na terenie Ozorkowa i posiadającym w swej zlewni szereg rowów otwartych, zbierających wody opadowe oraz melioracyjne. Układ hydrograficzny Ozorkowa uzupełniają dość liczne, niewielkie stawy i sztuczne zbiorniki, wśród których największy zlokalizowany jest na cieku Starówki w południowej części miasta Ozorkowa - Zalew Miejski[1].

Znaczenie Bzury

Bzura w swoim środkowym biegu warunkowała w XIX w. procesy osadnicze i rozwój miast przemysłowych. Zasobna wówczas w wodę, napędzała koła młyńskie, folusze, maszyny mechaniczne i elektryczne, a przede wszystkim dawała czystą, doskonałej jakości wodę do barwienia i wykańczania tkanin.

Od początku XX w. wody rzeki były zanieczyszczane przez Zakład Produkcji Barwników "Boruta" w Zgierzu. W l. 70. i 80. XX w. Bzura przypominała kolorowy ściek o nieprzyjemnym zapachu. Likwidacja ZPB "Boruta" oraz wybudowanie oczyszczalni ścieków w Zgierzu, Strykowie, Aleksandrowie Łódzkim, Ozorkowie, Łęczycy, Piątku, a szczególnie wybudowanie Grupowej Oczyszczalni Ścieków w Łodzi podniosły w znacznym stopniu czystość wody (IV klasa czystości), ale zmniejszyły też jej ilość w korycie. Działanie oczyszczalni wpłynęło na zubożenie obszaru źródłowego rzeki. Obecnie Bzura zasilana jest źródłami leżącymi na północ od Zgierza oraz wodami opadowymi i pośniegowymi. Rzeka ma wpływ na kształtowanie mikroklimatu (wilgotność powietrza) najbliższej okolicy oraz zasilanie lustra wód podziemnych wzdłuż jej biegu. Na terenach zalewowych występują gdzieniegdzie obszary lasów łęgowych z siedliskami ptactwa i zwierząt nadwodnych, szczególnie w obszarach jej mniejszych dopływów.
Dolina Bzury znajduje się w obszarze krajobrazu chronionego Pradoliny Warszawsko-Berlińskiej. Obszar Pradoliny zaliczono także do Korytarza Ekologicznego Europejskiej Sieci Ekologicznej ECONET, obejmującej dol. Bzury, ujście rzeki Ochni, tereny bagienne na płd. od wsi Strzegocin oraz tereny bagienne, łączące doliny Bzury i Neru. Pradolina jest też ważnym szlakiem przelotowym ptactwa, a jej obszary łąk nadrzecznych i lasów łęgowych są ostoją wielu gatunków ptaków i zwierząt, np. siedliska bobrów (wsch. rejony Ozorkowa).

Przypisy

  1. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Ozorkowa. Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr XVIII/160/11 Rady Miejskiej w Ozorkowie z dnia 19 grudnia 2011 r.

Galeria zdjęć